СТУДЕНТТЕРДІҢ ТІЛДІК ҚАБІЛЕТТЕРІН ҮШТІЛДІЛІК НЕГІЗІНДЕГІ МӘДЕНИАРАЛЫҚ КУРС АРҚЫЛЫ ЖЕТІЛДІРУ
##plugins.pubIds.doi.readerDisplayName##:
https://doi.org/10.48371/PEDS.2026.80.1.014Кілт сөздер:
мәдениетаралық құзыреттілік, мотивация, тілдік оқыту, оқыту модулі, үштілді білім беру, Қазақстан, жоғары білім, CEFRАннотация
Бұл зерттеуде Қазақстанның жоғары оқу орындарының студенттері арасында шет тілін оқытудың тиімділігін арттыруда мәдениетаралық коммуникацияның рөлі қарастырылады. Жаһандану жағдайында когнитивті саналылықты, аффективті ашықтықты және мінез-құлық икемділігін қамтитын мәдениетаралық коммуникация әртүрлі мәдениеттердің өкілдерімен тиімді өзара әрекеттесуге ықпал етеді және мәдени контекстердің көптүрлілігінде сәтті бағдарлаудың қажетті шарты болып табылады. Қазақ, орыс және ағылшын тілдері негізгі тілдер болып табылатын Қазақстанның көптілді ортасы мәдениетаралық құзыреттілікті тілдік оқу бағдарламаларына біріктіру үшін бірегей мүмкіндіктер жасайды және сонымен бірге белгілі бір қиындықтарды туғызады. Зерттеуде шет тілін оқыту студенттердің мәдениетаралық хабардарлығын, эмпатиясын және коммуникативтік дағдыларын дамытуға қалай ықпал ететінін анықтау мақсатында педагогикалық стратегиялар, оқу жоспарлары және институционалдық саясат талданады.
Зерттеуде «Мирас» университетінің бірінші курс, тілдік емес мамандықтар студенттері үшін арнайы әзірленген «Мәдениетаралық коммуникация» атты эксперименттік модульді қамтитын аралас әдіс қолданылады. Бұл 3 кредиттік модуль стандартты «Шет тілі» курсына интеграцияланып, қазақ, орыс және ағылшын тілдеріндегі үштілді оқытуды жобалық оқыту және цифрлық тапсырмалар сияқты инновациялық технологиялармен ұштастырады. CEFR шкаласы бойынша жүргізілген алдын ала және кейінгі тестілеу студенттердің тілдік құзыреттіліктерінің айтарлықтай артқанын көрсетті.
Негізгі нәтижелер мәдени маңызы бар мазмұнның, тәжірибеге негізделген оқытудың және оқытушыларды МҚ-ға бейімдеп даярлаудың маңыздылығын атап көрсетеді. Қиындықтар қатарына оқулық материалдарының жеткіліксіздігі, бастапқы тілдік деңгейдің төмендігі және институционалдық қолдаудың шектеулілігі жатады. Авторлар білім беру саясатына реформа енгізу, пәнаралық ынтымақтастық орнату және цифрлық құралдарды белсенді қолдану арқылы МҚ-ны тұрақты түрде интеграциялауды ұсынады.
Бұл зерттеу тілдік білім беру саласындағы жаһандық ғылыми пікірталастарға үлес қосып, мәдениетаралық құзыреттілікке бағытталған үштілді оқу бағдарламаларының студенттерді көпмәдениетті ортаға дайындаудағы әлеуетін көрсетеді. Қазақстанның жоғары білім беру жүйесінде теория мен практиканы біріктіру үшін ұзақ мерзімді және контекстке бейімделген педагогикалық зерттеулердің қажеттілігі атап өтіледі.
