АКАДЕМИЯЛЫҚ ЖАЗУ ДАҒДЫЛАРЫН ЖЕТІЛДІРУ ӘДІСІ РЕТІНДЕ ҒЫЛЫМИ МӘТІНДІ ЛИНГВОСТИЛИСТИКАЛЫҚ ТАЛДАУ
##plugins.pubIds.doi.readerDisplayName##:
https://doi.org/10.48371/PEDS.2026.80.1.023%20%20Кілт сөздер:
академиялық жазу, ғылыми мәтін, критерийлер, лингвостилистикалық талдау, модель, прагматикалық деңгей, құрылымдық-семантикалық деңгей, тілдік ерекшеліктерАннотация
Академиялық жазылым қазіргі түсіндіруінде бір ғасырдан астам уақыт бұрын қалыптасып, осы күнге дейін дамып келеді. Оның әдіснамалық негіздері Батыс елдерінде ертерек қаланғанымен, Қазақстанда академиялық жазылым соңғы бірнеше жылда ерекше өзектілікке ие болды. Бұл Қазақстанның ғылым мен білім саласындағы озық идеялармен алмасу мақсатында әлемдік академиялық қауымдастықпен ынтымақтастық орнатуға ұмтылуымен түсіндіріледі. Осыған байланысты ғылыми еңбектердің сапасын арттыру мәселелері туындады. Мақаланың мақсаты — академиялық жазылым дағдыларын жетілдірудің оңтайлы әдісі ретінде ғылыми стиль мәтінін лингвостилистикалық талдаудың теориялық негіздерін ашу және практикалық тұрғыда көрсету. Зерттеудің ғылыми маңыздылығы авторлар тарапынан ғылыми мәтіндерді іріктеу критерийлерін айқындауда көрінеді, олардың мазмұны студенттердің болашақ кәсіби қызметіне бағытталып, ғылыми стильдің айқын ерекшеліктеріне ие болуы тиіс. Мақаланың практикалық маңыздылығы — теориялық тұжырымдардың ғылыми стильдің түрлі жанрларындағы мәтіндерді жазуға бағытталуында. Зерттеу әдіснамасы ғылыми-педагогикалық әдебиетті талдау мен синтездеуге негізделген. Мақалада тілдік пәндерді оқыту барысында және жеке пән ретінде академиялық жазылым дағдыларын жетілдіру, сондай-ақ студенттердің зерттеу құзыреттерін университеттегі бүкіл оқу үдерісінде дамыту мәселелері бойынша ғалымдардың көзқарастарына талдау жасалған. Зерттеу нәтижесінде авторлар ғылыми мәтінді лингвостилистикалық талдаудың моделін әзірледі, ол коммуникативтік және лингвистикалық аспектілерді қамтиды, ал бұл аспектілер өз кезегінде прагматикалық, құрылымдық-мағыналық және тілдік деңгейлерге бөлінеді. Академиялық жазылым дағдыларын жетілдіру ғылыми мәтіннің құрылымын және оның тілдік ерекшеліктерін түсінумен тығыз байланысты. Мақалада алғаш рет ғылыми жазылымның құрылымы мен тілдік ерекшеліктеріне қатысты мәтінмен кешенді жұмыс ұсынылады. Зерттеудің практикалық құндылығы — лингвостилистикалық талдау моделін және мәтіндерді іріктеу критерийлерін академиялық жазылымды оқытуда қолдану мүмкіндігінде.
